Thanh Minh Thượng Hà Đồ

《清明上河图》— “THANH MINH THƯỢNG HÀ ĐỒ”

张择端又字正道,是东武(今山东诸城)人,小时候,到汴京读书,后来专门学习绘画,在宣和年间(1119-1125)时为翰林图画院待诏。《清明上河图》就是他的作品。

Trương Trạch Đoan tự là Chính Đạo, người Đông Võ (nay là các thành phố ở Sơn Đông). Lúc nhỏ ông đến Biện Kinh học tập, sau đó học chuyên về hội họa, được viện hội họa Hàn Lâm giữ lại giảng dạy vào năm Tuyên Hòa (1119 – 1125). “Thanh minh thượng hà đồ” chính là tác phẩm của ông.

《清明上河图》可以说是中国绘画中最伟大的作品之一!它作于1100到1125年之间。描绘了清明节汴京城外沿河两岸的生活场面。画面全长528.7厘米,高24.8厘米,绢本淡色。画卷一展开,我们就像跟着摄像机的镜头,从城外的河边逐渐向市里走去,过了桥,再穿过城门,来到了热热闹闹的集市中心。作者在绘画时运用移动透视的方法、近大远小法和淡淡的光影,因而使画面显得引人入胜。

“Thanh minh thượng hà đồ” có thể nói là một trong những tác phẩm vĩ đại nhất của hội họa Trung Quốc. Nó được vẽ trong những năm 1100 – 1125, miêu tả cảnh sinh hoạt ven hai bờ sông ngoài thành Biện Kinh vào tiết thanh minh. Toàn bộ bức tranh dài 528.7cm, cao 24.8cm, vẽ trên lụa màu nhạt. Cuộn tranh vừa trải ra là dường như chúng ta đang dõi theo cảnh quay của máy ghi hình, từ bờ sông ngoại thành chầm chậm đi về phía thành, qua cầu, lại đi qua cổng thành, đến giữa khu chợ sầm uất náo nhiệt. Khi vẽ tác giả đã dùng thủ pháp nhìn thấu sự di chuyển, từ gần đến xa và màu ánh sáng nhạt, khiến cho bức tranh trở nên hết sức cuốn hút.

这副作品真实、具体、生动、细致地描绘了北宋都市生活的各个场面,他们当中已经有很多在孟元老《东京梦华录》等史籍中得到了证实。画家感兴趣的,当然是集市中的各种买卖以及各样的人,和城中的各种建筑物:酒楼、药铺、香铺、茶铺、弓店、当铺,以及各种摊贩:做车轮的木匠、卖刀剪的铁匠、卖桃花的挑担……这幅画的中心是虹桥。桥上有不同的人,有骑马的、乘轿的,人山人海,十分热闹;桥下,船工们正驶着大船通过桥洞,船头有人在看船行驶的方向,而船两边的人一则用力地划着船,气氛让人觉得紧张。桥上的人在大声叫喊着,而船上的一人则绷紧了所有的神经,使出了全身的力,确保安全地通过桥洞总之,《清明上河图》以它那高度的绘画技巧,使那些错综复杂和引人入胜的画面,成人永久性的历史记忆。

Bức tranh này đã miêu tả một cách chân thực, cụ thể, sinh động, tỉ mỉ những cảnh tượng sinh hoạt nơi thành đô thời Bắc Tống, trong số đó có rất nhiều cảnh đã được chứng thực trong các sách sử như “Đông kinh mộng hoa lục” của Mạnh Nguyên Lão. Điều khiến họa sĩ thấy thú vị đương nhiên là các cảnh hoạt động buôn bán trong chợ với đủ mọi loại người cùng các kiến trúc trong thành như: quán rượu, hiệu thuốc, tiệm nhang, quán trà, tiệm bán cung, tiệm cầm đồ và các gánh hàng rong như thợ mộc chuyên làm bánh xe, thợ rèn bán dao kéo, gánh hoa đào… Giữa bức tranh là cầu Hồng, trên cầu có những con người với dáng vẻ khác nhau: người cưỡi ngựa, kẻ qua cầu, đông như trẩy hội, nhộn nhịp bội phần; dưới cầu, các thợ thuyền đang lái thuyền đi qua vòm cầu, đầu thuyền có người đang xem hướng thuyền chạy, còn hai bên thuyền mỗi bên có một người đang ra sức chèo, không khí khiến người ta thấy khá khẩn trương. Những người trên cầu đang lớn tiếng la, còn người trên thuyền lại đang tập trung tất cả tinh thần, lấy hết toàn bộ sức lực để bảo đảm thuyền qua vòm cầu an toàn. Tóm lại, “Thanh minh thượng hà đồ” với thủ pháp hội họa cao độ của nó đã khiến cho cảnh tượng trong tranh đan xen phức tạp làm mê mẩn lòng người, trở thành một kí ức lịch sử vĩnh cửu của con người.

《清明上河图》的艺术价值是极高的,成就是伟大的。全图规模宏大、结构严密、人物众多、场面热闹,在中国绘画史上是少见的。它有绘画的工稳与准确,同时又有写意点染的特色。这种工写并兼的人物画传统,《清明上河图》就是其中最突出的代表。因而在此之后,人们用了各种方式复制它,南宋和清明的摹本最多。

Giá trị nghệ thuật của bức “Thanh minh thượng hà đồ” rất cao, thành tựu vô cùng to lớn. Toàn bộ bức tranh quy mô hoành tráng, kết cấu chặt chẽ, cảnh người vật đông đúc, khung cảnh náo nhiệt, là một tác phẩm hiếm thấy trong hội họa Trung Quốc. Nó có sự tinh tế hợp lý và chuẩn xác của hội họa, đồng thời lại có sự đặc sắc của nét vẽ chấm phá. Bức “Thanh minh thượng hà đồ” chính là tác phẩm tiêu biểu nổi bật nhất trong loại tranh vẽ người vật truyền thống vừa mang nét tỉ mỉ lại kiêm nét chấm phá này. Vì vậy mà từ đó về sau, mọi người đã dùng đủ mọi cách để phục chế nó, các bản mô phỏng thời Nam Tống và thời Thanh Minh là nhiều nhất.

Lên đầu trang