据传，大约是明朝洪武初年，在团堡梅家湾里住着一个老多岁的老妈妈，早年丧偶，身边有三个女儿，一个比一个漂亮。一天上午，老妈妈上山打柴，不小心被树桩刮倒，摔进一个深沟里，腿给摔伤了。老妈妈不停地大声呼救，但山沟太深，没有一个人听得到，也就没有人来救她。天很块快黑了，老妈妈很着急，心想今晚一定会死在这里。就在这个时侯，她听到近处传来人说话的声音：“老人家，你怎么一个人坐在山沟里呀？你一定遭到灾难了，我来救你好吗？”
Tương truyền, vào khoảng đầu niên hiệu Hồng Vũ đời Minh, tại thôn Mai Gia Loan ở Đoàn Bảo có một bà cụ tuổi đã rất cao. Bà góa chồng từ sớm, một mình nuôi ba cô con gái, cô nào cũng xinh đẹp. Một buổi sáng, bà cụ lên núi chặt củi, vô ý bị gốc cây quệt ngã, rơi xuống một khe sâu, chân lại bị thương. Bà không ngừng kêu cứu, nhưng khe núi quá sâu, chẳng ai nghe thấy, cũng chẳng ai đến cứu. Trời sắp tối, bà lo lắng vô cùng, nghĩ rằng tối nay chắc sẽ chết ở đây. Đúng lúc đó, bà nghe gần đâu đó có tiếng người nói: “Bà ơi, sao bà lại ngồi một mình dưới khe núi này vậy? Chắc bà gặp nạn rồi. Để tôi cứu bà nhé?”
老妈妈朝四周看了看，只有乱石和茅草，没有看到任何人。她心里非常害怕，身子不停地颤抖着，问道：“你能救我…你是人还是鬼呀？我怎么看不见你？” 那个声音轻轻地答道：“老妈妈，我既不是人，也不是鬼，说出来你不要害怕，我是一条善良的大蛇。”话音刚落，只听身旁发出“沙沙”的响声，随后从草丛中钻出一条大碗口一般粗的大蟒蛇，把老妈妈吓得不停地哆嗦。
Bà quay nhìn xung quanh, chỉ thấy đá lởm chởm và cỏ dại, không hề thấy bóng người. Bà hoảng sợ, người run lẩy bẩy: “Cậu… cậu định cứu tôi sao? Cậu là người hay là ma vậy? Sao tôi không nhìn thấy cậu?” Giọng nói nhẹ nhàng đáp: “Bà ơi, tôi không phải người, cũng không phải ma. Nói ra bà đừng sợ… tôi là một con rắn lớn nhưng rất hiền lành.” Vừa dứt lời, bên cạnh vang lên tiếng “sào sạt”, rồi từ bụi cỏ chui ra một con mãng xà to bằng miệng bát, khiến bà sợ hãi run bần bật.
“老妈妈，你不要怕，我不会伤害你，还要救你。”说着，大蟒蛇衔来一种草药，嚼碎敷在老人的伤腿处。片刻，老人就觉得疼痛减轻，能站立起来了。
“Bà đừng sợ, tôi không làm hại bà. Tôi đến để cứu bà.” Nói rồi, con mãng xà ngậm một loại thảo dược, nhai nát và đắp lên chân bị thương của bà. Một lát sau, bà thấy chân đỡ đau và có thể đứng dậy.
老人感谢大蟒蛇：“你真善良，是世界上最好的蛇。”
Bà cảm ơn mãng xà: “Cậu thật hiền lành, đúng là con rắn tốt nhất trên đời.”
大蟒蛇得到老人夸奖，感到很高兴。就背起老人，一直送到家门口。天已黄昏，老人的三个女儿正在心焦，担心老人下落，见到老人平安回到家门，都才放心下来，三个女儿问道：“妈妈，今天这么晚，是谁送你回家的呀？”
Mãng xà được khen, vui mừng, bèn cõng bà lên lưng và đưa thẳng về tận cửa nhà. Lúc ấy trời đã chạng vạng, ba cô con gái đang lo lắng sốt ruột vì chưa thấy mẹ về. Khi thấy mẹ bình an trở về, họ mới thở phào. Cả ba hỏi: “Mẹ, sao hôm nay mẹ về muộn thế? Ai đưa mẹ về vậy?”
老人指指伏在墙边的大蟒蛇，说：“我今天打柴，摔伤了腿，多亏了这位善良的蟒蛇兄弟救我回来。”
Bà chỉ vào con mãng xà đang nằm bên tường: “Hôm nay mẹ đi lấy củi, bị ngã làm thương ở chân. May nhờ cậu mãng xà tốt bụng này cứu về.”
大女儿一看到蟒蛇，就感到它样子太丑，连忙离开躲进屋里。二女儿一看到蟒蛇就恶心，也迅速离开到远处。独有最漂亮的三女儿不怕，她微笑着对蟒蛇说：“我要谢谢你，谢谢你救了我妈妈。”说着就去给蟒蛇端茶。蟒蛇很开心，目光一直盯着三女儿……
Cô con gái lớn vừa thấy con rắn đã sợ nó quá xấu xí, liền bỏ chạy vào nhà. Cô thứ hai nhìn thấy liền ghê sợ, cũng tránh xa ngay. Chỉ có cô út — người đẹp nhất — không hề sợ. Cô mỉm cười nói với mãng xà: “Cảm ơn chàng, cảm ơn chàng đã cứu mẹ em.” Nói rồi cô còn rót trà mời mãng xà. Mãng xà rất vui, ánh mắt luôn dõi theo cô út…
大蟒蛇要回去了，老妈妈感到对不起它，就问：“我如何答谢你呢？你想要我做什么吗？” 大蟒蛇回答说：“救老人是应该，我今天不要你回报什么，以后我有什么想法，回来找您帮忙的！”老妈妈说：“只要我能办到的，一定给你做到，一定达到你的要求。” 大蟒蛇鞠躬谢谢，说：“君子一言，驷马难追。” 大蟒蛇说完就原路走了。老妈妈很平安，就是为三个女儿的婚事发愁，眼看大女儿都二十五岁，还没有人提亲。大女儿不先嫁出去，后边的也耽搁着，老人为此发愁。
Khi mãng xà chuẩn bị rời đi, bà cụ thấy áy náy nên hỏi: “Tôi phải cảm ơn cậu thế nào đây? Cậu muốn tôi làm gì không?” Mãng xà đáp: “Cứu người già là việc nên làm. Hôm nay tôi không cần báo đáp gì. Sau này nếu tôi có chuyện nhờ, tôi sẽ quay lại tìm bà.” Bà nói: “Chỉ cần tôi làm được thì nhất định giúp. Tôi hứa sẽ đáp ứng yêu cầu của cậu.” Mãng xà cúi đầu: “Quân tử nhất ngôn, tứ mã nan truy.” Nói xong liền rời đi. Bà cụ bình an, nhưng phiền muộn vì chuyện hôn sự của ba cô con gái. Cô cả đã 25 tuổi mà vẫn chưa ai tới hỏi cưới. Con lớn chưa gả, hai cô em cũng bị ảnh hưởng mà chậm theo.
第二年端午节，老人一大早就起来，准备给女儿包粽子吃。一开门，只见大蟒蛇伏到门槛下。老妈妈认得大蟒蛇，就喊他到家里。问：“你今天来我家一定是有事对吗？”
大蟒蛇说：“来给您送点礼物，再求你圆我的一桩大事。老人家，你说过帮助我的。”
Sang năm kế, vào dịp Tết Đoan Ngọ, sáng sớm bà dậy chuẩn bị gói bánh ú cho các con. Vừa mở cửa, bà đã thấy con mãng xà nằm ngay bậc cửa. Bà nhận ra nó, liền mời vào nhà, hỏi: “Hôm nay cậu đến chắc hẳn có chuyện?” Mãng xà nói: “Tôi đến biếu bà ít lễ vật, cũng muốn nhờ bà giúp tôi một việc lớn. Bà đã hứa rồi đấy.”
老妈妈说：“你说吧，我会帮助你的。”
Bà nói: “Cậu cứ nói, tôi sẽ giúp.”
“老妈妈，我知道你有三个漂亮的女儿，你把其中的一个许配给我，我给您做女婿好吗？”
Mãng xà nói: “Tôi biết bà có ba cô con gái xinh đẹp. Bà hãy gả một cô cho tôi, cho tôi làm con rể bà, được không?”
老妈妈说：“你很善良，我喜欢你，但是你是蛇，女儿是人，她们会同意嫁给你吗？”
Bà trả lời: “Cậu rất hiền, tôi quý cậu. Nhưng cậu là rắn, con tôi là người. Không biết chúng có chịu gả cho cậu không?”
“那好？老妈妈同意就好，我自己去求，如果求到一个你就要莫反悔呀？”
Mãng xà đáp: “Chỉ cần bà đồng ý là được. Tôi sẽ tự mình đi xin. Nếu cầu được một cô thì bà đừng nuốt lời nhé.”
“不会反悔，她们同意嫁你就行。”老妈妈很大度慷慨。
Bà nói: “Tôi không thất hứa. Con gái nào đồng ý lấy cậu thì tôi gả.” Bà cụ rất rộng lượng và hào phóng
“老人家，现在请你履行诺言，把女儿许一个给我吧！如果你不守信用，可别怪我不客气呀！”大蟒蛇一动不动地看着老妈妈说道。
Mãng xà nhìn thẳng bà, nói: “Vậy xin bà giữ lời, gả một cô cho tôi. Nếu bà thất hứa… thì đừng trách tôi không khách sáo.”
“那好，我把她们叫来，你当面求，哪个同意你就把她领走。”老妈妈说。
Bà nói: “Được, tôi gọi chúng ra. Cậu cầu hôn trước mặt chúng, cô nào đồng ý thì theo cậu.”
老妈妈把三个女儿叫了出来，当着蟒蛇和女儿们，把事情的前后经过告诉她们，然后说道：“女儿们啊，不是妈狠心，你们自己的命只有这样，妈是没有办法！你们三姐妹想一下，看谁愿意嫁给蟒蛇做媳妇。”
Bà gọi ba cô con gái ra, kể lại toàn bộ sự việc, rồi nói: “Các con à, không phải mẹ tàn nhẫn đâu, số phận của các con là như vậy, mẹ cũng không biết phải làm sao! Ba chị em các con nghĩ xem, ai bằng lòng lấy mãng xà làm chồng?”
老妈妈的话音刚落，大女儿先叫喊起来：“不去，不去！蟒蛇那样子真丑！”大蟒蛇摇头。
Lời vừa dứt, cô cả hét lên: “Con không! Con không đi! Nó xấu quá!” Mãng xà lắc đầu.
二女儿也闹着说：“不去，不去！谁敢嫁给那又丑又吓人的东西呀！”大蟒蛇还是摇头。
Cô thứ hai cũng la lên: “Con không! Ai mà dám lấy con vật vừa xấu vừa đáng sợ đó chứ!” Mãng xà lại lắc đầu.
三女儿见两个姐姐都不愿意嫁给蟒蛇，担心一家人会受到蟒蛇的报复，沉思了片刻说：“妈妈，为了你和两个姐姐能安安稳稳地过日子，我愿意嫁给蟒蛇。”说完她向蟒蛇抛去一个微笑：“我愿意嫁给你!”
Cô út thấy hai chị đều không muốn lấy mãng xà, trong lòng lo rằng gia đình sẽ bị nó trả thù. Nghĩ một lúc, cô nói: “Mẹ ơi, để mẹ và hai chị được an toàn, con nguyện lấy mãng xà.” Nói xong, cô mỉm cười nhìn con rắn: “Em đồng ý lấy chàng!”
大蟒蛇也露出笑容，说：“谢谢你，我会让你幸福的。”说着尾巴朝门外一摆，一群白蛇推着一大堆彩礼送到老妈妈面前。大蟒蛇对着老妈妈和两个姐姐说：“老妈妈和两个姐姐，我会保护你们的，但是你们要自己珍重。”
Mãng xà cũng nở nụ cười: “Cảm ơn nàng, chàng nhất định sẽ mang lại hạnh phúc cho nàng.” Nói rồi, nó vẫy đuôi ra cửa. Một đàn rắn trắng lập tức mang vào một đống sính lễ lớn đặt trước mặt bà cụ. Mãng xà nói với bà và hai cô con gái: “Bà và hai chị cứ yên tâm. Tôi sẽ bảo vệ mọi người. Chỉ mong mọi người tự biết giữ mình.”
老妈妈得到丰厚的彩礼，心里很满意。当天晚上，按照蟒蛇的要求，三女儿便和蟒蛇结了婚，入了洞房。一夜恩爱，大蟒蛇很是感激最漂亮的三女儿，说她心灵美，不嫌他长得丑，也不怕他是大蛇。三女儿说：“你也很善良，我很喜欢你，信任你，跟定你!”
Bà cụ thấy sính lễ rất hậu hĩ thì rất hài lòng. Tối hôm đó, theo yêu cầu của mãng xà, cô út thành thân với nó và vào động phòng. Suốt một đêm ân ái, mãng xà vô cùng cảm kích cô út xinh đẹp — người đã không chê nó xấu xí, cũng không sợ nó là rắn. Cô út nói: “Chàng cũng rất tốt. Em thích chàng, tin chàng và nguyện đi theo chàng!”
第二天早上，蟒蛇就要把三女儿带走，母女俩抱头痛哭，难分难舍。
Sáng hôm sau, mãng xà chuẩn bị đưa cô út đi. Mẹ con ôm nhau khóc nức nở, lưu luyến không rời.
大蟒蛇把三女儿带进了深山老林，随后又带她走进一个山洞。三女儿紧跟着蟒蛇在黑洞洞的山洞里走呀，走呀，心里一点也不害怕。大蟒蛇看在眼里，更是喜欢三女儿的真诚。突然，山洞里顿时一片光亮，一座金光闪闪的宫殿出现在眼前，到处堆金砌玉，雕梁画栋，批红挂彩，简直把三女儿的眼都看花了。
Mãng xà dẫn cô vào rừng sâu, rồi đưa vào một hang núi tối đen. Cô út bám theo sau, đi mãi mà không hề sợ hãi. Mãng xà thấy vậy càng yêu quý cô hơn. Đột nhiên, trong hang sáng bừng lên. Một cung điện dát vàng khảm ngọc rực rỡ hiện ra trước mắt. Vàng chất đầy như núi, cột kèo chạm trổ tinh xảo, màn trướng đỏ treo khắp nơi khiến cô út choáng ngợp.
当她转过身来的时候，那丑陋的蟒蛇已经不见了，站在她身后的是一个衣着华丽、英俊潇洒的小伙子。三女儿惊异不已，开口问道：“啊，蛇郎，这到底是怎么回事?” 小伙子开口答道：“媳妇啊，我是这梅山里的蛇王，早闻你们三姐妹的美貌，于是我决心得到你们当中的一个。现在，我的愿望终于实现了。媳妇啊，我的宫殿里有数不尽的金银，穿不尽的绸缎，吃不完的米面，让我们相亲相爱，共享荣华，白头到老吧!”
Cô quay lại thì thấy con mãng xà xấu xí đã biến mất, thay vào đó là một chàng trai mặc y phục lộng lẫy, tuấn tú phong nhã. Cô kinh ngạc hỏi: “Ơ? Lang xà, chuyện này là sao?” Chàng trai đáp: “Vợ à, ta là Xà Vương của núi Mai Sơn. Nghe danh sắc đẹp của ba chị em nàng đã lâu, nên ta quyết phải lấy được một người. Giờ thì nguyện vọng của ta đã thành. Trong cung điện của ta có vàng bạc vô số, lụa gấm mặc không hết, gạo thóc ăn không cạn. Chúng ta hãy thương yêu nhau, hưởng phú quý trọn đời nhé!”
听了蛇王的话，一股暖流涌进了三女儿的心田，她带着甜蜜的微笑，拉着蛇王的手，向金光闪闪的宫殿走去……
Nghe lời Xà Vương, trái tim cô út ấm lại. Cô mỉm cười, nắm tay chồng bước vào cung điện lộng lẫy…
三女儿和蛇王度过了一段幸福的新婚生活，因为思念母亲和姐姐们，便告别丈夫，回娘家探望母亲和姐姐，并向母亲和姐姐讲述了嫁给蟒蛇以后的美满生活。两个姐姐听后非常羡慕妹妹，特别是大姐更是后悔莫及：“唉!都怪自己太傻，如果当初自己答应嫁给蟒蛇，那今天三妹家的荣华富贵不是该自己享受吗?”她思来想去，最后打定主意：“对！我也要去嫁给蟒蛇！”
Cô út sống một thời gian tân hôn vô cùng hạnh phúc. Vì nhớ mẹ và hai chị, cô xin phép chồng về thăm nhà và kể lại cuộc sống sung sướng sau khi lấy mãng xà. Hai chị nghe xong vô cùng ghen tị, đặc biệt là cô cả hối hận tột cùng: “Trời ơi, đều tại mình ngu dại! Nếu lúc trước chịu lấy mãng xà, thì giờ phú quý đó chẳng phải của mình sao?” Cô càng nghĩ càng tiếc, cuối cùng quyết định: “Đúng rồi! Ta cũng phải đi lấy mãng xà!”
大女儿把三妹妹稳在家里玩，自己独自背着背箩进了深山。为了能遇见蟒蛇，她专门拣草深林密的地方走。她不停地找呀找，从早晨找到傍晚，从黄昏找到天亮，最后终于在一个草丛里找到了一条蟒蛇，那条蟒蛇正睡大觉呢。大女儿以为他就是妹夫蛇郎，就轻轻把蟒蛇放进背箩，然后背起沉重的蟒蛇高高兴兴地往回走。在回家的路上，背箩里的蟒蛇醒了，伸出长舌须舔她的脖子。她不但不害怕，心里反而乐滋滋的，对蟒蛇说道：“喂!先别忙着亲热，回到家里再说吧！”
Cô cả giữ chân cô út ở nhà chơi, còn mình lặng lẽ mang giỏ lên núi. Để dễ gặp rắn, cô cố đi vào chỗ rừng rậm. Cô tìm mãi, từ sáng đến tối, từ tối đến sáng, cuối cùng cũng thấy một con mãng xà đang ngủ trong bụi cỏ. Nghĩ rằng đó là “rắn em rể”, cô nhẹ nhàng bỏ nó vào giỏ, rồi vui vẻ cõng về. Trên đường về, con rắn tỉnh lại, thè lưỡi liếm cổ cô. Cô không những không sợ, mà còn sung sướng: “Khoan đã, về đến nhà rồi hãy tính!”
就在大女儿进山的时间里，三女儿已经邀请二姐到自己家去玩，家里只有老妈妈一个人了。
Trong lúc cô cả lên núi, cô út đã rủ cô hai sang chơi, trong nhà chỉ còn bà cụ một mình.
回到家里，大女儿把蟒蛇放到自己床上，便忙着去烧火做饭。吃过晚饭后，大女儿对母亲说：“妈妈，我也找到了一条蟒蛇，晚上我就要跟她成亲啦！从今往后，我也可以过富裕舒适的日子啦!”说完便走进卧房，与蟒蛇睡在一起。
Về đến nhà, cô cả đặt con rắn lên giường rồi đi nhóm bếp nấu cơm. Ăn tối xong, cô nói với mẹ: “Mẹ, con cũng tìm được một con mãng xà! Tối nay con sẽ lấy nó! Từ nay con cũng sống sung sướng như út!” Nói rồi đi thẳng vào phòng, nằm ngủ cùng con rắn.
对女儿的这种莽撞行为，老妈妈很是担忧，猜不准是祸是福，也不好去干涉，看看天色已晚，也就睡下了。
Bà cụ lo lắng vô cùng nhưng cũng không dám ngăn cản. Trời cũng tối rồi nên bà đi ngủ.
老妈妈刚躺下不久，女儿的房间便传来了女儿声音：“妈，到大腿啦！”
Vừa nằm xuống một lát, phòng cô cả vang tiếng gọi: “Mẹ ơi, nó đến đùi rồi!”
老妈妈以为是新婚两口子闹着玩呢，便没有吭气。
Bà tưởng hai vợ chồng mới cưới đang đùa nên không để ý.
过了一会儿，大女儿在卧房里颤声地喊道：“妈，到腰杆啦！”
Một lúc sau, giọng run của cô cả vang lên trong phòng:“Mẹ ơi, nó đến ngang lưng rồi!”
老妈妈弄不懂大女儿的话是什么意思，也没有动弹。
Bà vẫn không hiểu lời con gái nói, nên cũng không có phản ứng.
又过了一会儿，卧房里传来了女儿凄惨的声音：“妈，到脖子啦！”以后便没有声音了。
Lại một lúc nữa, tiếng kêu thê thảm của cô cả vang lên: “Mẹ ơi, nó đến cổ rồi…” Rồi im bặt.
大妈感到事情有点不对劲，急忙翻身起床，点起油灯到大女儿房中前去查看，只见那条可怕的蟒蛇已经把大女儿吞下去了，只剩下一绺头发露在外面了!
Thấy bất an, bà vội bật dậy, cầm đèn dầu chạy sang phòng con. Trời ơi — con mãng xà đã nuốt trọn cô cả, chỉ còn một mớ tóc thò ra ngoài!
只听大蟒蛇说：“不要怪我，是你女儿自愿让我吃的。我不是蛇郎，是蛇妖！”说着又要来咬老妈妈。
Con rắn nói: “Đừng trách ta! Chính con gái bà tự nguyện để ta ăn. Ta không phải rắn lang… ta là yêu xà!”
老妈妈又伤心又着急，见到凶恶的蟒蛇扑来，就急中生智，把油灯泼在茅屋上，用大火焚烧蟒蛇。
Nói rồi nó lao tới định cắn bà. Bà cụ đau đớn và hoảng sợ, liền nhanh trí hắt đèn dầu vào mái tranh, đốt cháy căn nhà để thiêu chết con yêu xà.
老妈妈在灰烬中捡到大女儿几块未烧化的骨头，含着眼泪挖个坑掩埋了。然后说：“女儿啊，都是因为你太贪心呀！所以才有这样悲惨的结局。”
Trong đống tro tàn, bà lượm được vài mảnh xương của con gái, chôn xuống và khóc: “Con ơi… cũng chỉ vì lòng tham của con mà phải chịu kết cục bi thương như vậy.”